مجله · ۶ مهر ۱۴۰۵
بازارگردانی به زبان ساده؛ بازارگردانها چطور سود میکنند و چه ریسکی دارند
وقتی در صرافی سفارش «خرید فوری» میدهید و بلافاصله پر میشود، کسی در طرف مقابل آماده فروش بوده است. بخش زیادی از این آمادگی کار بازارگردانهاست: معاملهگرانی، اغلب ربات، که همزمان پیشنهاد خرید و فروش در دفتر سفارش میگذارند.
بازارگردان چه میکند
بازارگردان همزمان دو سفارش میگذارد: خرید کمی پایینتر از قیمت بازار و فروش کمی بالاتر از آن. اگر هر دو پر شوند، اختلاف دو قیمت، که به آن اسپرد میگویند، منهای کارمزد، سود اوست.
مثال: بازارگردان پیشنهاد خرید در ۹۹٫۸ و فروش در ۱۰۰٫۲ میگذارد. اگر یک خریدار و یک فروشنده هر دو با او معامله کنند، ۰٫۴ واحد، یعنی ۰٫۴٪، سود ناخالص برده است.
چرا بازارگردانی مهم است
بدون بازارگردان، دفتر سفارش خلوت میشود، اسپرد بزرگ میشود و هر معامله بزرگ قیمت را جابهجا میکند. صرافیها معمولاً به بازارگردانها کارمزد کمتر یا حتی پاداش میدهند، چون نقدینگی آنها بازار را برای همه بهتر میکند.
ریسک اصلی: موجودی
در دنیای واقعی، خرید و فروش همزمان پر نمیشوند. اگر قیمت شروع به ریزش کند، فروشندهها زیادند و سفارشهای خرید بازارگردان پشت هم پر میشوند، ولی سفارشهای فروشش نه. نتیجه: بازارگردان ارزی را انباشته که قیمتش در حال افت است. به این ریسک موجودی میگویند.
به همین دلیل سود بازارگردان دو بخش جدا دارد:
- سود معاملاتی: اسپردی که در هر چرخه خرید و فروش گرفته است.
- اثر قیمت موجودی: سود یا زیان ارزی که در هر لحظه نگه داشته است.
در بازار آرام، بخش اول غالب است. در حرکت شدید قیمت، بخش دوم میتواند چندین روز سود معاملاتی را از بین ببرد، یا اگر حرکت در جهت موجودی باشد، چند برابرش کند.
بازارگردانها چطور ریسک را مدیریت میکنند
- محدود کردن موجودی: سقفی برای ارزی که نگه میدارند.
- جابهجا کردن قیمتها: وقتی موجودی زیاد شده، پیشنهاد فروش را جذابتر و خرید را کمجذابتر میکنند.
- توقف در شرایط غیرعادی: وقتی داده قیمت کهنه یا بازار بیثبات است، کنار میکشند.
- استفاده از قیمتهای مرجع: نگاه به بازارهای بزرگتر برای اینکه قیمتگذاریشان از واقعیت عقب نماند.
چرا کارنامه بازارگردان باید تفکیکشده باشد
اگر رباتی در بازار صعودی ۲۰٪ سود نشان داده، باید پرسید چقدرش سود معاملاتی بوده و چقدرش اثر بالا رفتن قیمت ارزی که نگه داشته. بخش دوم در بازار نزولی برعکس میشود. کارنامه صادقانه این دو را جدا گزارش میکند.
جمعبندی
بازارگردانی فعالیتی واقعی و مفید است که از اسپرد سود میگیرد. ولی «سود بدون ریسک» نیست: ریسک موجودی همیشه همراهش است. هر ربات بازارگردانی را با این دو سؤال بسنجید: سود معاملاتیاش چقدر است؟ و با موجودیاش در ریزش بازار چه میکند؟
این مطلب آموزشی است و توصیه سرمایهگذاری نیست. اگر دنبال رباتی هستید که روی حساب خودتان کار کند و سرمایهتان را جابهجا نکند،اوراکل نوبیتکس و مدل همکاری را ببینید.